Wiedza o obligacjach

Wiedza o obligacjach

Czym są obligacje?

Obligacje skarbowe są papierami wartościowymi sprzedawanymi przez Ministra Finansów reprezentującego Skarb Państwa. Sprzedając obligacje  Minister Finansów pożycza od nabywcy obligacji określoną sumę pieniędzy i zobowiązuje się ją zwrócić wraz z należnymi odsetkami (wykupić obligacje) w określonym czasie.

Skarb Państwa występujący w roli dłużnika jest jednocześnie gwarantem wykupu obligacji od nabywców i wypłacenia należnych odsetek. Odpowiada za te zobowiązania całym majątkiem, dlatego obligacje skarbowe są traktowane jako najbezpieczniejsza forma oszczędzania.

Paleta możliwości jaką dają obligacje skarbowe w zakresie oszczędzania jest szeroka. To oferta dla tych, którzy szukają zarówno krótko-, średnio-, jak i długookresowych form oszczędzania.

Obligacje mogą być sprzedawane:

  • na przetargach dla dużych inwestorów (tzw. obligacje hurtowe). Obligacje na przetargach kupują banki. Inwestorzy indywidualni mogą kupić takie obligacje poprzez biura maklerskie na Giełdzie Papierów Wartościowych.
  • przez agenta emisji, którym jest Bank PKO BP. Są to tzw. obligacje oszczędnościowe. W standardowej ofercie adresowanej do nabywców indywidualnych znajduje się sześć typów obligacji skarbowych. Nabywcy mają do wyboru papiery: 3-miesięczne, roczne, 2-, 3-, 4- oraz 10-letnie. Obligacje oszczędnościowe są sprzedawane co miesiąc. Cena zakupu jest stała i każdego dnia sprzedaży wynosi 100 zł.

Dlaczego warto kupować obligacje?

Najważniejsze cechy obligacji skarbowych:

  • Bezpieczeństwo – jest to najbezpieczniejsza forma oszczędzania, gdyż emitentem jest Skarb Państwa.
  • Prostota – obligacje skarbowe posiadają prostą konstrukcję, która nie wymaga wiedzy fachowej. Są łatwo dostępne (duża liczba punktów sprzedaży, zakup przez Internet lub telefon).
  • Czyste zasady dla wszystkich czyli przejrzystość i uczciwość:
    • brak limitów kwotowych – oszczędzanie można rozpocząć już od kwoty 100 zł;
    • cena obligacji jest jednakowa niezależnie od wysokości przeznaczonych środków;
    • brak dodatkowych opłat i ukrytych prowizji;
    • bez konieczności zakupu dodatkowych produktów finansowych;
    • bez konieczności zakładania konta i ponoszenia kosztów jego utrzymania;
    • stałe preferencje dla posiadaczy wykupywanych obligacji;
    • wszystkie informacje są rzetelne, bez gwiazdek i małych literek;
  • Zyskowność – obligacje przynoszą nabywcom indywidualnym taki sam lub nawet większy zysk niż obligacje hurtowe oferowane największym inwestorom.
  • Możliwość wcześniejszego zakończenia oszczędzania - nabywca może wycofać wpłacone pieniądze (zwrócić dowolną liczbę posiadanych obligacji). Jest to tzw. przedterminowy wykup. W przypadku skorzystania z tej możliwości, wartość narosłych odsetek zostanie jednak pomniejszona o opłatę, której wysokość określona jest w liście emisyjnym danej obligacji. Wynosi ona 50 gr za każdą sztukę obligacji rocznej ROR, 70 gr za każdą sztukę obligacji 2-letniej (DOR), 3-letniej (TOZ) i 4-letniej (COI) oraz 2 zł za każdą obligację 10-letnią (EDO).
  • Premia dla dotychczasowych posiadaczy - dodatkowy zysk przy zamianie starych obligacji na nowe.

Jaką obligację wybrać?

Skarb Państwa oferuje różne rodzaje obligacji, umożliwiając w ten sposób wybór najbardziej dogodnej dla nabywcy formy oszczędzania. W ofercie znajdują się obligacje o oprocentowaniu stałym, zmiennym oraz opartym na inflacji.

Każda obligacja posiada swój symbol, określający rodzaj obligacji, miesiąc i rok wykupu.

Przykładowo, dwuletnie oszczędnościowe obligacje skarbowe o oprocentowaniu zmiennym (symbol DOR).

Obligacje dwuletnie sprzedawane w czerwcu 2022 r. to DOR0624, gdzie:

DOR to symbol obligacji (skrót od Dwuletnie Oszczędnościowe Referencyjne),

06 - miesiąc wykupu (czerwiec),

24 - rok wykupu (2024 r.).

Obligacje 3-miesięczne (OTS – Oszczędnościowe Trzymiesięczne Stałoprocentowe) o oprocentowaniu stałym, przeznaczone są dla osób, które chcą znać swój zysk już w dniu zakupu oraz skłonne są angażować oszczędności na bardzo krótki okres. Przeczytaj więcej o obligacjach trzymiesięcznych.

Obligacje roczne (ROR – Roczne Oszczędnościowe Referencyjne) o zmiennym oprocentowaniu to dobry sposób dla osób, które poszukują krótkiej formy oszczędzania, która zapewnia regularny (co miesięczny) dopływ gotówki a oprocentowanie zawsze podąża za zmieniającymi się trendami na rynku finansowym. Przeczytaj więcej o obligacjach rocznych.

Obligacje dwuletnie (DOR – Dwuletnie Oszczędnościowe Referencyjne) o zmiennym oprocentowaniu to dobry sposób dla osób, które poszukują formy oszczędzania, która zapewnia regularny (co miesięczny) dopływ gotówki a oprocentowanie zawsze podąża za zmieniającymi się trendami na rynku finansowym. Przeczytaj więcej o obligacjach dwuletnich.

Obligacje trzyletnie (TOS - Trzyletnie Oszczędnościowe Stałoprocentowe) o oprocentowaniu stałym to dobry sposób dla osób, które w momencie rozpoczęcia oszczędzania, chcą znać kwotę, jaką uzyskają z wykupu obligacji po trzech latach. Przeczytaj więcej o obligacjach trzyletnich.

Czteroletnie obligacje (COI - Czteroletnie Oszczędnościowe Indeksowane) indeksowane inflacją to świetny sposób oszczędzania dla osób, które dysponują nadwyżkami finansowymi i zamierzają pomnażać je w dłuższym okresie czasu, mając pewność, że inflacja nie uszczupli ich zysku, a marża odsetkowa zagwarantuje zysk. Obligacje czteroletnie zapewniają również coroczny dopływ gotówki z wypłacanych odsetek. Przeczytaj więcej o obligacjach czteroletnich.

Obligacje dziesięcioletnie (EDO - Emerytalne Dziesięcioletnie Oszczędnościowe) o oprocentowaniu, opartym na wskaźniku inflacji z jednoczesną kapitalizacją odsetek po każdym rocznym okresie odsetkowym, co znacznie zwiększa zyskowność tego instrumentu. To doskonały produkt, kierowany przede wszystkim do osób wyrażających chęć oszczędzania w długim okresie czasu, np. na swoją przyszłą, dodatkową emeryturę, ale także do wszystkich, którzy chcą zadbać o przyszłość swoją lub swoich bliskich. Przeczytaj więcej o obligacjach dziesięcioletnich.

Zakup obligacji

Obligacje można kupić:

  • w oddziałach PKO Banku Polskiego w całym kraju (w godzinach pracy - od poniedziałku do piątku), Znajdź Punkt Sprzedaży Obligacji
  • w Punktach Obsługi Klientów Biura Maklerskiego PKO BP (w godzinach pracy - od poniedziałku do piątku), Znajdź Punkt Sprzedaży Obligacji
  • za pośrednictwem internetu pod adresem: www.zakup.obligacjeskarbowe.pl,
  • za pośrednictwem telefonu pod numerami: 801 310 210 (opłata zgodna z taryfą operatora) lub (+48) 81 535 66 55. Serwis telefoniczny jest czynny od poniedziałku do piątku od godziny 8.00 do 17.00 z wyjątkiem dni świątecznych.

Zobacz również: Jak kupić obligacje?

Obsługa obligacji jest odmiejscowiona, tzn. nabywca obligacji lub pełnomocnik może dokonywać wszelkich operacji związanych z obligacjami, w dowolnie wybranym oddziale PKO Banku Polskiego lub Punkcie Obsługi Klientów Biura Maklerskiego PKO BP, niezależnie od miejsca zakupu.

Wcześniejsze zakończenie oszczędzania

W razie konieczności wcześniejszego zakończenia oszczędzania (przedterminowy wykup) można wycofać wpłacone pieniądze (zwrócić dowolną liczbę posiadanych obligacji). W przypadku skorzystania z tej możliwości, wartość narosłych odsetek zostanie jednak pomniejszona o opłatę, której wysokość określona jest w liście emisyjnym danej obligacji. Wynosi ona 50 gr za każdą obligację roczną (ROR), 70 gr za każdą sztukę obligacji 2-letniej (DOR), 3-letniej (TOZ), 4-letniej (COI) oraz 2 zł za każdą obligację 10-letnią (EDO).

Jak?

Składając tzw. dyspozycję przedterminowego wykupu.

Kiedy?

Pieniądze można wycofać (przedterminowo wykupić obligacje) po upływie siedmiu dni kalendarzowych od dnia zakupu obligacji i nie później niż 20 dni kalendarzowychprzed dniem wykupu obligacji, z wyłączeniem dnia ustalenia praw do odsetek od obligacji.

W przypadku skorzystania z tej możliwości:

  • odsetki naliczane są do piątego dnia roboczego po dniu złożenia dyspozycji,
    • wypłata następuje po upływie pięciu dni roboczych po dniu złożenia dyspozycji.

Gdzie?

Przykład:

Jan Kowalski 10.06.2022 r. kupił 1 sztukę obligacji COI0626 (oprocentowanie wynosi 5,50%), za którą zapłacił 100 zł. 18.08.2022 r. postanawia zakończyć oszczędzanie i składa dyspozycję przedterminowego wykupu. 26.08.2022 r. (po pięciu dniach roboczych po dniu złożenia dyspozycji) otrzymuje: 100,47 zł = 100 zł + 1,28 zł (odsetki narosłe na 25.08.2022 r.) – 0,70 zł (wysokość opłaty za przedterminowy wykup obligacji COI0626) – 0,11  zł (wartość podatku od kwoty 0,58 zł = 1,28 zł - 0,70 zł).

Obligacje oszczędnościowe można również  odsprzedać innemu nabywcy na podstawie umowy cywilno-prawnej. Sprzedając obligacje skarbowe na podstawie umowy cywilno-prawnej, należy odwiedzić wraz z kupującym jeden z Punktów Sprzedaży Obligacji i przedstawić umowę sprzedaży. Jeżeli umowa sprzedaży jest potwierdzona notarialnie, wystarczy by do placówki zgłosił się jedynie sam kupujący.

Zamiana

Co to jest zamiana obligacji?

Zamiana to możliwość przedłużenia oszczędzania, polegająca na tym, że za pieniądze z wykupywanych (starych) obligacji lub ich części, można kupić dowolne obligacje dostępne w nowej ofercie.

Przykład:

Środki uzyskane z wykupu starej obligacji np. 1 sztuki trzyletniej obligacji TOZ0622 wynoszą 100 zł (cena zakupu) + 0,81 (odsetki 1,00 zł po opodatkowaniu) czyli 100,81 zł. Tę kwotę można przeznaczyć na zakup nowej obligacji np. TOZ0625. Cena zakupu w zamianie jest niższa i wynosi 99,90 zł (za obligację o wartości 100 zł). Różnica pomiędzy środkami ze starej obligacji a ceną zamiany na nowe obligacje czyli 0,91 zł (100,81 zł - 99,90 zł) wpływa na konto nabywcy lub pozostaje do odebrania na rachunku rejestrowym.

Jak?

Składając tzw. dyspozycję zamiany na obligacje nowej emisji.

Kiedy?

Zamiana obligacji odbywa się zgodnie z zasadą - data wykupu starych obligacji stanowi datę zakupu nowych obligacji.

Przykład:
Obligacje trzyletnie TOZ, kupione 15 czerwca 2019 r., z datą wykupu 15 czerwca 2022 r.(3 lata od dnia zakupu), można zamienić na nowe obligacje oferowane w czerwcu 2022 r. np. na TOZ0625. Oznacza to, że nabycie nowych obligacji nastąpi 15 czerwca 2022 r., czyli z datą wykupu starych.

Zamiana rozpoczyna się czwartego dnia roboczego, poprzedzającego pierwszy dzień miesiąca wykupu danej obligacji, a kończy się trzeciego dnia roboczego poprzedzającego dzień wykupu posiadanych obligacji.

Przykład:
Termin wykupu obligacji TOZ0622 zakupionych 15 czerwca 2019 r. przypada 15 czerwca 2022 r. Można złożyć dyspozycję zamiany najwcześniej 26 maja 2022 r., a najpóźniej 10 czerwca 2022 r.. Nowe obligacje zostaną zapisane na rachunku rejestrowym 15 czerwca 2022 r.

Gdzie?

Korzyści z zamiany:

  • Dodatkowy zysk – cena zamiany jest niższa od ceny sprzedaży: np. 99,90 zł zamiast 100 zł (czyli dodatkowy zysk wynosi 0,10 zł za każdą nabytą obligację).
  • Brak opłat i prowizji.
  • Systematyczne oszczędzanie – data wykupu starych obligacji stanowi datę zakupu nowych obligacji.
  • Wygoda – dyspozycję można złożyć w dowolnym Punkcie Sprzedaży Obligacji, przez internet i telefon.

Wykup obligacji

Skarb Państwa, w określonym terminie, wykupuje od nabywcy obligacje wraz z należnymi odsetkami. Oznacza to, że po upływie okresu oszczędzania, kwota równa 100 zł wraz z należnymi odsetkami za każdą obligację wpływa na konto nabywcy lub pozostaje do odebrania na rachunku rejestrowym. Operacja ta określana jest jako wykup.

Sposoby realizacji wykupu:

  • wypłata gotówki - w dowolnej placówce PKO BP prowadzącej obsługę obligacji,
  • dokonanie przelewu - na rachunek posiadacza obligacji,
  • zamiana - gdy właściciel obligacji zechce przedłużyć oszczędzanie i złoży dyspozycję, aby środki należne z wykupu obligacji zostały przeznaczone na zakup nowych obligacji.

Zestawienie najważniejszych cech i zalet skarbowych obligacji oszczędnościowych

Skarbowe obligacje oszczędnościowe

 

Rodzaje

3-miesięczne o stałym oprocentowaniu

roczne o oprocentowaniu zmiennym

2-letnie o oprocentowaniu zmiennym

3-letnie o oprocentowaniu stałym

4-letnie indeksowane

10-letnie indeksowane

Symbol

OTS

ROR

DOR

TOS

COI

EDO

Wartość jednej obligacji

100 zł (wartość nominalna)

Nabywcy

 

Osoby fizyczne (rezydenci i nierezydenci), stowarzyszenia oraz inne organizacje społeczne i zawodowe, a także fundacje wpisane do rejestru sądowego.

Cena sprzedaży

100 zł

Cykl sprzedaży

Miesięczny

Kanały sprzedaży

Oddziały PKO Banku Polskiego, Punkty Obsługi Klientów Biura Maklerskiego PKO BP, Internet, telefon.

Zamiana

Możliwość przedłużenia oszczędzania, polegająca na tym, że za pieniądze z wykupywanych (starych) obligacji lub ich części, można kupić dowolne obligacje dostępne w nowej ofercie.

Cena zamiany

 100 zł

99,90 zł

Oprocentowanie

Stałe Zmienne -
aktualizowane co miesiąc, wyznaczane na podstawie stopy referencyjnej NBP i marży

Zmienne -
aktualizowane co miesiąc, wyznaczane na podstawie stopy referencyjnej NBP i marży 

Stałe w skali roku, w okresie 3 lat

Zmienne - aktualizowane co rok, uzależnione od inflacji i stałej marży

Zmienne - aktualizowane co rok, uzależnione od inflacji i stałej marży

Odsetki

  Odsetki są wypłacane po 3 miesiącach od dnia zakupu Odsetki są wypłacane co miesiąc

Odsetki są wypłacane co miesiąc

Kapitalizacja po każdym okresie odsetkowym 

Odsetki są wypłacane co roku

Odsetki są kapitalizowane po każdym rocznym okresie odsetkowym i wypłacane po 10 latach od dnia zakupu

Wcześniejsze zakończenie oszczędzania

W razie konieczności wcześniejszego zakończenia oszczędzania (przedterminowy wykup) można wycofać wpłacone pieniądze (zwrócić dowolną liczbę posiadanych obligacji). Od wypłacanych środków odejmowana jest opłata za przedterminowy wykup.

Wysokość opłaty za przedterminowy wykup

brak 50 gr 70 gr 70 gr 70 gr 2 zł

 

Wykup

3 miesiące Rok Dwa lata Trzy lata Cztery lata Dziesięć lat
 od dnia zakupu od dnia zakupu

od dnia zakupu

od dnia zakupu

od dnia zakupu

od dnia zakupu

Zalety

Zysk określony jest z góry, już w dniu zakupu obligacji nabywca zna wysokość odsetek jakie otrzyma za trzy miesiące Regularny (co miesiąc) dopływ gotówki z wypłat odsetek

Regularny (co miesiąc) dopływ gotówki z wypłat odsetek

Klient wie, jakie odsetki otrzyma po trzech latach oszczędzania

Stała marża odsetkowa –

od drugiego okresu oprocentowanie  zawsze powyżej inflacji

Stała marża odsetkowa –

od drugiego okresu oprocentowanie zawsze powyżej inflacji; coroczna kapitalizacja odsetek - znacznie zwiększa zyskowność

 

Zestawienie najważniejszych cech i zalet rodzinnych obligacji skarbowych

Zestawienie najważniejszych cech i zalet rodzinnych obligacji skarbowych

 

Rodzinne Obligacje Skarbowe

Rodzaje

6-letnie o oprocentowaniu indeksowanym inflacją

12-letnie o oprocentowaniu indeksowanym inflacją

Symbol

ROS

ROD

Wartość jednej obligacji

100 zł
(wartość nominalna)

Nabywcy

Beneficjenci programu „Rodzina 500 plus” –

osoby fizyczne, które nabyły prawo do świadczenia wychowawczego

Cena sprzedaży

100 zł

Cykl sprzedaży

Miesięczny

Kanały sprzedaży

Oddziały PKO Banku Polskiego,

Punkty Obsługi Klientów Biura Maklerskiego PKO BP,

Internet.

Oprocentowanie

Zmienne - aktualizowane co rok, uzależnione od inflacji i stałej marży

Odsetki

Odsetki są kapitalizowane po każdym rocznym okresie odsetkowym i wypłacane odpowiednio po 6 latach od dnia zakupu

Odsetki są kapitalizowane po każdym rocznym okresie odsetkowym i wypłacane odpowiednio po 12 latach od dnia zakupu

Wcześniejsze zakończenie oszczędzania

W razie konieczności wcześniejszego zakończenia oszczędzania (przedterminowy wykup) można wycofać wpłacone pieniądze (zwrócić dowolną liczbę posiadanych obligacji). Od wypłacanych środków odejmowana jest opłata za przedterminowy wykup

Wykup

Sześć lat
od dnia zakupu

Dwanaście lat
od dnia zakupu

Zalety

Preferencyjne oprocentowanie
Stała marża odsetkowa
Zysk zawsze powyżej inflacji
Coroczna kapitalizacja odsetek - znacznie zwiększa zyskowność

 

Zestawienie najważniejszych cech i zalet premiowych obligacji skarbowych

Zestawienie najważniejszych cech i zalet premiowych obligacji skarbowych (POS0323)

 

Rodzaj premiowa oszczędnościowa obligacja o oprocentowaniu stałym z możliwością wygrania dodatkowej premii pieniężnej
Typ oszczędnościowa
Nabywcy osoby fizyczne (rezydenci i nierezydenci), stowarzyszenia oraz inne organizacje społeczne i zawodowe, a także fundacje wpisane do rejestru sądowego
Okres oszczędzania 12 miesięcy od dnia zakupu
Sprzedaż wyłącznie w okresie od 01.03.2022 do 31.03.2022, w punktach sprzedaży agenta emisji oraz przez Internet
Wartość 1 obligacji 100,00 zł
Cena sprzedaży 100,00 zł 
PREMIA

każda obligacja bierze udział w losowaniu premii w wysokości: 100.000 zł., 10.000 zł, 1.000, 100 zł lub 10 zł

Losowanie premii Losowanie premii przeprowadzone zostanie 16 lutego 2023r., przy pomocy profesjonalnego elektronicznego programu losującego, który umożliwia losowy wybór numerów nabytych obligacji
Typ oprocentowania stałe
Wysokość oprocentowania 1,50% w skali roku
Wysokość należnych odsetek 1,50 zł
Sprzedaż w zamianie obligacji nie można zakupić w drodze zamiany 
Okres odsetkowy 12 miesięcy
Odsetki naliczane są od wartości nominalnej
Wypłata odsetek następuje przy wykupie posiadanych obligacji
Wypłata premii następuje przy wykupie wylosowanych obligacji, razem z należnymi odsetkami
Wcześniejsze zakończenie oszczędzania w razie konieczności wcześniejszego zakończenia oszczędzania (przedterminowy wykup) można wycofać wpłacone pieniądze (zwrócić dowolną liczbę posiadanych obligacji) od 7 dni po zakupie, do dnia 14 lutego 2023 r. (jednakowa data dla wszystkich nabywców). Od wypłacanych środków odejmowana jest opłata za przedterminowy wykup
Opłata z tytułu przedterminowego wykupu
0,70 zł od każdej sztuki
IKE obligacji nie można kupić w ramach konta emerytalnego
Opodatkowanie premii premie przyznane wylosowanym obligacjom nie będą podlegać podatkowi od gier hazardowych, a jedynie podatkowi dochodowemu na zasadach analogicznych jak odsetki od obligacji
Zalety gwarantowane odsetki + szansa na wygranie dodatkowych pieniędzy!

 

wyłącznie w okresie od 01.03.2022 do 31.03.2022, w punktach sprzedaży agenta emisji oraz przez Internet